काठमाडौ / कलेजका मन मिल्ने साथीसंग सुनिताले एक दिन खुलेरै भनिन् ‘जसरी नि पैसै कमाउनु त रहेछ !’ उनी कहिलेकाँही मात्र कलेज आउन थालेकी र उनको लवाइखवाईमा एक्कासी परिवर्तन भएकाले साथीहरुले उनलाई र्याखर्याखी पारेपछि उनले खुलेर आफ्नो कुरा राखेकी थिइन् । राजधानीको आरआर कलेजमा ४ वर्षअघि मानविकि संकायको स्नातक तहमा भर्ना भएकी नुवाकोटकी सुनिता (नाम परिवर्तन) स्वभावत: एउटा पहाडबाट भर्खरै झरेकी सोझी किशोरी थिइन् । दोश्रो वर्ष सकिदासम्म उनी शायदै कहिले कक्षामा उपस्थित हुन सकिनन् होला । उनकी साथी मिरा भन्छिन् ‘महिनौ एउटै कुर्ता, सुरुवाल उसको ड्रेस हुन्थ्यो र ऊ अनुपस्थित भएको शायदै कुनै दिन थियो ।’ दोश्रो वर्षको परीक्षाको नतिजा पनि राम्रै आएको थियो सुनिताको ।

पहिलो दिन दिदीलाई डराई–डराई स्वीकृति दिएको उनले खुलाइन् । दुई/तीन ग्राहकको सामना गरेपछि उनी विरामी परेर थलिएको उनले बताइन् । १५ दिन अस्पताल भर्ना हुनु पर्यो । तर, घरमा बाबुआमालाई कुनै जानकारी नदिएको उनी बताउँछिन् । अस्पतालमा उनै दिदीले सहयोग गरिन । तर, तेश्रो वर्षको सुरुदेखि नै उनको अनुपस्थिती देखिन थाल्यो । सुरुमा २/३ दिन विराएर कक्षामा आउन थालेकी सुनिता ६ महिनापछि त कहिलेकाँही टुपुल्किन थालेकी थिइन् । सामान्य गाउँले पाराको कुर्ता, सुरुवालमा पनि उनको सुन्दरताले नचियाएको त हैन तर, अब बदलिएको उनको ‘गेटअप’ले उनलाई फक्रेको गुलाब झै पारेको थियो । भर्खर २१ औ बसन्त टेकेकी गहुँ गारो वर्णकी सुनिताको जिउडाल पनि चटक्क मिलेको बताउँछन् उनका साथीहरु ।

उनी अहिले ६/६ महिनामा नयाँ स्कुटी फेर्छिन । ‘फेसनमा उनको अनुशरण गर्न काठमाडौका धनाढ्य परिवारका केटीलाई हम्मे पर्छ’ उनकी साथी मिरा भन्छिन् ‘ महंगा कपडा र सबै थोक एउटै कलरको । स्वान्डिलदेखि चस्मासम्म मिलेको हुन्छ र दैनिक फेरिएको हुन्छ ।’ उनकी अर्की साथी कल्पना भन्छिन् तेश्रो वर्ष फेल भएकामा उसलाई कुनै पश्चताप छैन । ऊ भन्छे ‘ पैसै कमाउन त पढनु परेको नि । अरु नै थोक गर्दा कमाइन्छ भने किन पढनु पर्यो ।’ आफू अब पढाइलाई अघि नबढाउने सोचमा पुगेको सुनिता बताउँछिन् ।

सुनिताका बाबु आमा नुवाकोटकै दुर्गम गाउँमा कृषि पेशा गर्छन । आफैले मिहनेत गरेर खेती गर्दा मुस्किलले वर्ष दिन खान पुग्ने परिवार हो रे ! परिवारकी जेठी छोरीलाई उच्च शिक्षा दिलाउन सके दुई भाइबैनालाई पछि उच्च शिक्षा पढाउन सहयोग हुन्छ भनेर उनलाई काठमाडौको कलेजमा भर्ना गरिएको उनले बताइन् । बाबु आमाको इच्छा पुरा गर्न सुरुका दिनमा उनले भरमग्दुर प्रयत्न गरिन । बालाजुतिरको भाडाको कोठामा एक्लै बस्ने सुनितालाई बाबुआमा पठाएको पैसाले कोठा भाडा तिर्न र खान पनि मुस्किल पर्यो ।

यौन व्यवसायलाई पेशा नै बनाएको अहिले दुई वर्ष पुगेको बताउने सुनिता अहिलेसम्म जोडीपारी मिल्ने केटा ग्राहकका रुपमा नआएको बताउँछिन् । ‘हाम्रा ग्राहक सबैजसो ४० देखि ६० वर्ष उमेर समूहका हुने गरेका छन्’ सुनिता भन्छिन् ‘ आजकाल बजार जिस्क्याउनेमा पनि अधवैशेंनै हुन्छन् ।’ त्यो घरको पहिलोतल्लामा उनी बस्थिन भने भूईतल्लामा अर्कि एक दिदी । बस्न थालेको केही दिनमै ती दिदीसंग उनको चिनजान भएको थियो सुनिताले भनिन् । दिदी पनि एक्लै बस्ने भएकाले उनले सुनितालाई अलि माया गरेजस्तो गर्थिन । एक दिन सुनितालाई ज्वरो आएको थियो उनीसंग पैसा थिएन । उनले त्यै दिदीसंग सहयोग मागिन । ती दिदीले तत्काललाई सहयोग त दिइन, संगै भनिन् ‘कति दिन यसरी दुःख गर्छौ ? यौन पेशा गर, ग्राहक म खोजिदिन्छु ।’ सुरुमा उनलाई दिदीका कुराले साह्रै विझेको उनी बताउछिन् ।

तर, मनमनै सोचिन ‘सधै यसरी अभावमा बाच्नु भन्दा त कसैले थाहा नपाउने भए के विग्रन्छ र ?’ पहिलो दिन दिदीलाई डराई–डराई स्वीकृति दिएको उनले खुलाइन् । दुई/तीन ग्राहकको सामना गरेपछि उनी विरामी परेर थलिएको उनले बताइन् । १५ दिन अस्पताल भर्ना हुनु पर्यो । तर, घरमा बाबुआमालाई कुनै जानकारी नदिएको उनी बताउँछिन् । अस्पतालमा उनै दिदीले सहयोग गरिन ।

अहिले उनै दिदीसंगै बस्न थालेको उनी बताउँछिन । भन्छिन् ‘घर सरेका छौं । पुरै फ्ल्याट लिएका छौं, भाडामा । दिदी पनि सोही पेशा गर्छिन । उनको धेरै उपल्ला तहका व्यक्तिसंग चिनजान छ ।’ दिदीले ग्राहक खोजेर कोठामै बोलाउँछिन् । त्यो वापत उनले आधा रकम लिने गरेको सुनिता बताउँछिन् । ‘मसंग यौन संम्पर्क राख्न आउनेसंग दिदीले ३ हजार लिन्छिन् । मलाई १५ सय दिन्छिन् ।’ उनी बाहिर कसैसंग रात नविताएको बताउँदै कोठामा पनि बास बस्ने गरी कसैलाई नवोलाएको दावी गर्छिन् । ग्राहकहरु पनि हुनेखाने परिवारकै हुने गरेका छन् । कतिपय त कार लिएर आएका हुन्छन्, सुनिताको अनुभव छ ।

दुई वर्षमै लाउनखाने खर्च छाडेर ९ लाख बैंक व्यालेन्स गरेको बताउने सुनिता अझै ५/६ वर्ष यो पेशा गरेर काठमाडौंमा घर किनेर बस्ने विचारमा छिन् । ‘भर्खर २१ लागेकी छु । २७/२८ सम्म त तरुनीनै हुन्छु नि !’ उनी भन्छिन् ‘त्यसपछि विहेवारी वारे सोचौंला ।’

ती दिदीले श्रीमान् छोडेर यही पेशा गर्दै आएकी रहिछन् । अब हामी दुईजना आमाछोरीजस्ता भएका छौं । सुनिताका बाब्आमा कहिलेकाही भेटन आउने गरेको र उनी पनि बेलाबखत घर जाने गरेको बताउँछिन् । उनले घरकालाई आफूले एउटा प्राइभेट कम्पनीमा जागिर खाएको बताउने गरेकी छिन् ।

होटल वा ग्राहकसंग बाहिर जाँदा अरुले देख्ने वा प्रहरीले समात्ने डर हुन्छ । आफ्नै कोठामा डर नभएको उनले बताइन् । राजधानीमा आफूहरु जस्तो घर भाडा लिएर यौन व्यवसाय चलाउने धेरै भएको उनी बताउँछिन् । अब दिदीसंग छुट्टिने विचार गरेकी छन् उनले तर, बहाना खोज्दैछिन् ।‘अब त मैले नि मान्छे चिनिसकें’ उनी भन्छिन् ।

यौन व्यवसायलाई पेशा नै बनाएको अहिले दुई वर्ष पुगेको बताउने सुनिता अहिलेसम्म जोडीपारी मिल्ने केटा ग्राहकका रुपमा नआएको बताउँछिन् । ‘हाम्रा ग्राहक सबैजसो ४० देखि ६० वर्ष उमेर समूहका हुने गरेका छन्’ सुनिता भन्छिन् ‘ आजकाल बजार जिस्क्याउनेमा पनि अधवैशेंनै हुन्छन् ।’ दुई वर्षमै लाउनखाने खर्च छाडेर ९ लाख बैंक व्यालेन्स गरेको बताउने सुनिता अझै ५/६ वर्ष यो पेशा गरेर काठमाडौंमा घर किनेर बस्ने विचारमा छिन् । ‘भर्खर २१ लागेकी छु । २७/२८ सम्म त तरुनीनै हुन्छु नि !’ उनी भन्छिन् ‘त्यसपछि विहेवारी वारे सोचौंला ।’

- See more at: http://purbelinews.com/66827#sthash.9Eb8fhwp.dpuf

ललितपुर जिल्लाको बालकुमारीस्थित ‘गुडवील डान्सबार’मा बुधबार मध्यराति युवतीहरूले अलग अलग समूह बनाइ ग्याङफाइट गरेका छन् । ललितपुर उपमहानगरपालिका वडा नम्बर– ८ बालकुमारीस्थित जनक रावत र भीम मगरलगायतले सञ्चालन गरेको गुडवील डान्स बारमा बुधबार मध्यराति ११ बजेतिर मादक पदार्थ रक्सी सेवन गरेर बियरका बोत्तलले एक अर्का समूहलाई हानाहान गरिरहेकै अवस्थामा प्रहरी पुगेको थियो ।

 स्थानीयले डान्स बारमा युवतीहरूवीच हानाहान भएको जानकारी प्रहरीलाई गराएपछि बालकुमारी प्रहरी टोली पुगेको डिएसपी रामेश्वर यादवले जानकारी दिनुभयो । ग्याङ्फाइटमा युवतीहरू सामान्य घाइते भएका छन् । ‘गुडवील डान्स बारमा भेला भई मादक पदार्थ रक्सी सेवन गरी बियरका बोत्तलहरू एक आपसपमा प्रहार गरी ग्याङ्फाईट गरी स्थानीय सर्वसाधारण मानिसहरूलाई त्रसित गराई अशान्ति वातावरण सृजना गरेको खबर पाएपछि प्रहरी टोली गएर सबैलाई पक्राउ गरेर ल्याएको छ’, डिएसपी यादवले भन्नुभयो, ‘घटनाका सम्बन्धमा थप अनुसन्धान भइरहेको छ । कारबाही अगाडि बढाएका छौँ ।’ मादक पदार्थ रक्सी पिएर श्रीया तामाङ, सञ्जु गुरुङ तथा सुशीला तामाङ, सोफिया तामाङ, रेश्मा थोक्कर र लक्ष्मी क्षेत्रीले छुट्टाछुट्टै समूह बनाइ ग्याङ् फाइट गरेको यादवले बताउनुभयो । ग्याङ्फाइट गर्ने सबै युवतीहरूलाई पक्राउ गरी हिरासतमा राखिएको उहाँले बताउनुभयो । राजधानीमा युवाहरूवीच ग्याङ्फाइट हुनेका गरेका समाचार बेला बेला आउन गरे पनि युवतीहरू नै समूह बनाएर बियरका बोत्तलले हानाहान गरेका घटना बिरलै आएका थिए । तर बुधबार राति एकाएक युवतीहरूवीच ग्याङ्फाइट भएको समाचारले सबैलाई चकित तुल्याइ दिएको छ । दैनिक नेपाल बाट साभार

अस्ट्रेलिया जाने सपना धेरैले बोकेका छन् । त्यही सपना पुरा गर्न अस्ट्रेलिया जानेहरुको संख्या पनि उल्लेख्य रहेको छ । तर, सबैको सपना साकर हुन्छ र ।

एक युवतीले अस्ट्रेलिया जाने योजना सफल नहुँदा छोरीको हत्या गरी आत्महत्या गरेकी छिन् ।

भारतको मोगामा बस्दै आइरहेकी जसप्रीत नाम गरेकी एक युवतीले आइएलटिसमा थोरै अंक आउँदा आत्महत्या गरेकी हुन् ।

अस्ट्रेलिया जान प्रयास गरेकी उनको आइएलटिएसमा कम अंक आउँदा आत्महत्याको बाटो रोजेकी छिन् । उनले विष सेवन गरेर आत्महत्या गरेकी छिन् ।

त्यस्तै आत्महत्या गर्नुअघि आफ्नी ३ वर्षीय छोरीको पनि हत्या गरेकी हुन् । जब उनले छोरीलाई मारेर आत्महत्या गरिन् उनको पति र सासु आफन्तको घरमा गएको बताइएको छ ।

युवतीले २ वर्ष अघि विवाह गरेकी थिइन् । पति पत्नी दुवै अस्ट्रेलिया गएर सेटल हुने योजनामा रहेका थिए । तर, सोचेजस्तो भएन ।

- See more at: http://www.nepalipatra.com/news/trend/australia/9044#sthash.smQgLsvo.dpuf

काठमाडौं २ असोज  । जोया र नेपाली सन्तान मिगेल र ईरिकलाई नेपाल फर्काउन सेप्टेम्बर १५ मा नेपाल बाट उडेका जिबन थापा मगर र उनका मामा कामे मगर आबुधाबिको ३ घण्टा ट्रान्जिट पर्खेर १६ सेप्टेम्बरको बिहान ४ बजे फिलिपिन्सको राजधानी मनिला पुगेको छ । मनिला पुग्दा जोया र कान्छा छोरा ईरिक अघाडी नै मनिला आएर जिबन र मामा कामे मगरलाई मनिलामा पर्खेर बसिरहेको बताईएको छ । उनीहरु मनिलामा भेट भएपछी उलास र हर्ष मनाए । एक अर्कालाई अंकामाल गरे हर्षको आशु बगाए, म पनि रुए, जोया झनै धेरै रुईन । त्यसपछी दुखसुख कुराकानी गर्यौं ।

जति नेपालमा बसेर हामि सोच्थ्यौ त्यो भन्दा धेरै सरल, सामिप्य र स्नेह पायौं । जोयाको चाहना बुझ्यौं-उनि नेपाललाई माया गर्छीन, जिबनसंगै नेपाल बस्न चाहन्छिन । जति सक्दो चाडो नेपाल फर्कन चाहन्छिन र नेपालमा नै केहि गरेर बस्न चाहान्छिन । नेपालको कागजी प्रक्रिया र प्रसासनिक जटिलताप्रति भने दिक्क मान्छिन । मामा कामे मगरले टेलिफोन बताए । मनिला स्थित एक होटेलमा तिन रूमका लिएका छौ जसमा एक रूम मेरो गेस्टको लागि, एक मेरो लागी र अर्को जोया, जिबन र ईरिकका लागि, हामि यहा करिब ८ घण्टा आराम गर्दैछौं ।

खास हाम्रो योजना अनुरुप सम्दी, सम्दिनी र सपरिवार मनिला आउने भन्ने थियो तर सम्दी साप र जोयाको अनुरोधमा हामि अब केहि समयमानै सम्दी गाउँ बागलौर जादैछौ । आज हामि पारिबारिक भेटघाटमा राम्नेछौँ तर भोलिबाट भने जोया र दुइ छोरालाई नेपाल फर्काउनको लागि आबश्यक पर्ने कागजात एबम प्रक्रिया बारे सम्बन्धित निकायमा बुझ्न र बनाउन स-परिवार लाग्नेछौं । सबैभन्दा खुशी र अबिश्मरनिय कुरा हामी बागलौर आउने भयौं भनेर भने पछी त सम्दी साप खुशीले मोबाईलमा नै नाच्नु भो । वहाले प्रदर्शन गर्नु भएको त्यो आफ्नोपनले सार्है खुशी लाग्यो । मामा कामे मगरले बताए । आदर्श गृहबारे जोयाले के भने ? भन्ने हाम्रो प्रश्नमा धेरै कुरा भनेको छ जसले हामी नेपालमा कानुनि रुपमा बलियो र न्यायको लागि लड्न सजिलो भएको बताए । जोया र दुई छोराहरु कहिले नेपाल फर्कंन्छ त भन्ने प्रश्नमा अहिले निश्चित भईनसकेको तर सके सम्म चाडो बताए ।

श्रोत दुधकोशी मेडिया

- See more at: http://www.lightnepal.com/45260/#sthash.MfPuOxG0.dpuf

प्रहरीको भवन बनाउने ठेकेदार लामा प्रहरी खोरमा

काठमाडौं, २ असोज । महानगरीय अपराध महाशाखाले एक व्यवसायीलाई धम्क्याएको उजुरीका आधारमा गुण्डा नाइके हुँदै ठेकेदार बनेका उमेश लामालाई पक्राउ गरी अनुसन्धान थालेको छ ।

क्रसर व्यवसायीसँग वालुवा र गिट्टी किनेर पैसा नदिइ उल्टै धम्क्याएपछि महाशाखाले लामालाई गत साता पक्राउ गरेको हो ।

उनी बिरुद्द तीन जनाले उजुरी दिएको महाशाखाले जनाएको छ । प्रहरीका धेरै हाकिमसँग उठवस रहेका लामालाई छुटाउन ठुलो दवाव आएपनि महाशाखाका प्रमुख एसएसपी सर्वेन्द्र खनालले आफुले गुण्डाराज नमान्ने र पीडितलाई न्याय दिने अडान लिएर लामामाथि अनुसन्धान गर्ने वताएपछि लामा प्रहरी हिरासतमा छन् ।

गुन्डा नाइके umesh-lamaदीपक मनाङ्गेका सबैभन्दा नजिकका सहयोगी लामाले महागनरीय प्रहरी वृत्त दरबारमार्गको भवन बनाएका हुन ।

प्रहरी कै भवन बनाएर लामाले उच्च प्रहरी अधिकारीसँग दोस्ती बढाउँदै आएका छन् । तर महाशाखा प्रमुख एसएसपी सर्वेन्द्र खनालको अगाडि उनको केही लागेन ।

सरकारकै बजेटमा दरबारमार्ग वृत्तको भवन निर्माणको काम लामाले गरेका थिए ।

लामा दीपक मनाङ्गेका सबैभन्दा बिश्वाशिला सहयोगी हुन् । लामाले सुरुमा गणेश लामासँग मिलेर रक्तचन्दनको कारोवार गर्दा पनि अवैध सम्पत्ति कमाएका थिए ।

त्यस्तै जडिबुटी, क्रसरदेखि डिस्को त उनका पुरानै व्यवसाय हुन् । एसएसपी खनालले गुन्डा नाइके लामा पक्राउ गरेपछि आफूलाई कथित ‘डन’ ठान्ने गुन्डा नाइकेहरूको राजधानीबाट भागाभाग मच्चिएको छ । अहिले ती गुन्डा नाइकेहरू राजधानीमा बाहिर देखिन छाडेको प्रहरी स्रोतले जनाएको छ ।

- See more at: http://www.dainiknepal.com/2016/09/185551.html#sthash.uEdjiX1Q.dpuf

जेन्सी– यी बालकको लागि एक थोपा पानी र कर्ममार्फत यी ममतामयी महिलाले देखाएको महानताको तस्वीर केही समयदेखि सामाजिक सञ्जालमा भाइरल बन्दै आइरहेको छ ।

दयालाग्दो र तिर्खाएको स्थितिमा संसारलाई रुवाउने यी बालक अफ्रिकी मुलुक नाइजेरियाका हुन् । गरिबी र द्धन्द्धमा पिल्सिएको मुलुक नाइजेरियामा रहेका यी बालकका आमाबाबुले गरिबीकै कारण हुनसक्छ, उनलाई हेला गरेर सडकमा छाडिदिए ।

बालकका बाबुआमाले उसलाई परिवारको ‘अलछिना र भुताहा’ भनेर उसलाई हेरबिचार गर्न छाडिदिएपछि उनको सडकमा यो हबिगत भयो । कहिलेकाही सडकमा फालेका अस्वस्थकर खानेकुराले पेट भर्दै सडक पेटीमा कुकुर सरहको जीवन जिइरहेका यिनलाई न त सर्वव्यापी ज्ञान थियो, न त जीवन कसरी जिउने भन्ने परिकल्पना नै थियो ।

सौभाग्यवस, यी बालकको अगाडि एकजना विदेशी महिला देवी बनेर देखा परिन् । उनले पहिलोपटक सडकमा बालकलाई भेट्ने वितिक्कै पानी पिलाइरहेको दृष्य हामी तस्वीरमा देख्न सक्छौ । उनले ती बालकलाई सडकबाट टिपिन् र आफुले हेरचाह गर्न थालिन् । सडकमा बडो दयनीय अवस्थामा भेटेर करिब दुई महिना पालनपोषन गरेपछि बालकको शारीरिक संरचनामा पूरै परिवर्तन आएको छ ।

दुई महिनाअघिको तस्वीर र पछिको तस्वीरलाई पत्याउन गाह्रो पर्छ तर विश्व प्रसिद्ध सञ्चारमाध्याम डेल्ली मेलले यो तथ्यलाई बाहिर ल्याइदिएको छ ।सडक पेटीमा रोएर बसेका यस्ता बालकहरु धेरै छन्, तर तिनको उद्धारमा चासो दिने व्यक्ति र सम्बन्धित संघ–संस्थाहरुले प्रभावकारी ढंगले काम नगर्दा मानवजातिको उज्जल भविश्यको रुपमा रहेका बालबालिकाहरुको यो हविगत देख्नुपरिरहेको छ ।

असाहय दुःख भोगेर जीवन बिताइरहेका ती बालकका अगाडि देवदूतको रुपमा देखा परेकी ती महिलाको बारेमा स्पष्ट पहिचान बाहिर आइनसके पनि यो कारुणिक यथार्थताको तस्वीर र कर्मले संसारका मिडियाहरुको ध्यान तानिरहेको छ । श्रोत – काठमाण्डु टुडेबाट

- See more at: http://www.lightnepal.com/8840#sthash.BnmBBwEO.dpuf

अष्ट्रेलियन अवार्ड छात्रवृत्ति प्राप्त गरेपछि नेपालका लागि तत्कालीन अष्ट्रेलियन राजदूतसँग तस्विर खिचाउँदैं नेपाली विद्यार्थी

अष्ट्रेलिया सरकारले उपलब्ध गराउँदैं आएको प्रतिष्ठित अष्ट्रेलियन अवार्ड छात्तवृत्ति बन्द गरेको छ । स्पष्ट कारण नखुलाई विद्यावारिधी र स्नातकोत्तर तहको छात्रवृत्तिको आवेदन बन्द गरिएपछि छात्रवृतिमा अष्ट्रेलियन गुणस्तरीय शिक्षा हासिल गर्ने नेपाली विद्यार्थीको सपना तुहिएको छ।

सिडनी-अष्ट्रेलियाको सबैभन्दा ठूलो विश्वविद्यालय अष्ट्रेलियन नेशनल युनिभर्सिटी (एएनयु) क्यानबेरामा अहिले आठ जनाभन्दा बढी नेपाली विद्यार्थीहरुले नेपालसँग सम्बन्धित विभिन्न विषयमा विद्यावारिधी (पिएचडी) गरिरहेका छन् । अष्ट्रेलियन सरकारको छात्रवृत्तिमा अध्ययन गरिरहेका उनीहरुले नेपालको वातावरण, जनसंख्या, समाजशास्त्र, वसाइँ सराइँ, आर्थिक नीति, स्वास्थ्य र वनजंगल संरक्षण सम्वद्र्धनलगायतका क्षेत्रलाई आफ्नो अनुसन्धानको विषय बनाएका छन् ।

अष्ट्रेलियन परराष्ट्र मामिला तथा ब्यापार विभागका अनुसार सन् २०१४ छात्रवृत्तिमा पाएर देशभरिका विभिन्न विश्वविद्यालयमा अहिले ४४ जना पुरुष र ३९ जना महिला गरेर जम्मा ८३ जना नेपालीले अध्ययनको अवसर पाएका छन् । तर, सन् २०१४ पछि अष्ट्रेलियन सरकारले यहाँका विश्वविद्यालयहरुमा नेपालीलाई अध्ययनका लागि दिदैं आएको छात्रवृत्ति संख्या कटौती गरेको छ । 

कुनै प्रष्ट कारण नखुलाई विद्यावारिधी र स्नातकोत्तर तहको छात्रवृत्तिको आवेदन बन्द गरिएको कुरा अष्ट्रेलियन सरकारको डिपार्टमेन्ट अफ फरेन अफेयर्स एण्ड ट्रेडको वेभसाइटमा उल्लेख छ । तर, अष्ट्रेलियन सरकारले छोटो अवधिका तालिम र अनौपचारिक अध्ययनका अवसरहरु भने नेपाली विद्यार्थी र नेपाल सरकारका कर्मचारीहरुलाई दिदैं आएको जनाएको छ । 

एशोसिएन अफ नेप्लिज अल्मुनाई फ्रम अष्ट्रेलिया (एएनएए)का अध्यक्ष डा. दामोदर पोखरेल गत वर्ष नेपाली विद्यार्थीहरु दिने तयारी गरिरहेकै बेला नेपालमा भूकम्प गएकाले अस एड रोकिएको बताउँछन् । ‘गत वर्ष नेपाली विद्यार्थीलाई असएड उपलब्ध गराउन सबै तयारी भइसकेको थियो,’ उनले नेपालीपत्रसँग भने, ‘तर, भूकम्पका कारण केही फाइनान्सियल कुरा मिलाउनु पर्दा त्यो भूकम्पतिर केन्द्रीत हुन गयो भन्ने खबर मैले पाएको छु ।’

छात्रवृत्ति कटौतीको असर 

मोम विश्वकर्मा अष्ट्रेलियन अवार्ड छात्रवृत्ति अन्तर्गत सन् २०१४ देखि सिड्नी विश्वविद्यालयमा नेपालमा जारी राजनीतिक रुपमन्तरण तथा संघीयता र यसले सीमान्तकृत दलित समुदायलाई पर्ने असरको बारेमा विद्यावारिधि गर्दैछन् । छात्रवृत्ति नपाएको भए विश्वकर्माले पक्कै पनि यहाँकाको सुविधा सम्पन्न विश्वविद्यालयमा आफ्नो अनुसन्धान पुरा गर्न पाउने थिएनन् । 

विश्वकर्माको अनुभवमा छात्रवृत्तिले नेपाली विद्यार्थीहरुलाई गुणस्तरीय उच्च शिक्षा हासिल गर्ने अवसर दिएको छ । यहाँ अध्ययन सकेपछि २ वर्ष नेपालमा बसेर काम गर्नु पर्ने बाध्यताले पनि धेरैलाई अष्ट्रेलियामा सिकेको सीप नेपालमा उपयोग गर्न मद्धत गरेको विश्वकर्मा बताउँछन् । छात्रवृत्तिले नेपालमा मानव संसाधनको विकास र यहाँको ज्ञान सिप र प्रविधि हस्तान्तरणमा ठूलो सहयोग पुगेको उनको भनाइ छ । 

नेपाली दूतावास क्यानवेराले पनि छात्रवृत्ति कार्यक्रममा भएको परिवर्तनबारे आधिकारिक जानकारी नआएको कार्यवाहक राजदूत राजेन्द्र पाण्डे बताउँछन् । विभिन्न चरणहरुमा परराष्ट्र मामिलासँग सम्बन्धी विभागका पदाधिकारीहरुलाई छात्रवृत्ति निकै प्रभावकारी भएको आफूहरुले सुझाव दिने गरेको पाण्डेले नेपालीपत्रलाई बताए । 

छात्रवृत्तिका लागि नेपालस्थित अष्ट्रेलियन दूतावास (अस एड) मार्फत छनोट भएर पनि केही नेपाली विद्यार्थीहरु अध्ययनका लागि अष्ट्रेलिया आउने दिन कुरेर बसेका छन् । शिव परियार मेलवर्न विश्वविद्यालयमा वन विज्ञान विषयको मास्टर्स तह अध्ययन गर्दैछन् । अस एड छात्रवृत्तिमा सन् २०१४ मा अष्ट्रेलिया आएका परियार आफूले जीवनकै ठूलो अवसरको रुपमा यो छात्रवृत्तिलाई लिएको बताउँछन् । 

‘नेपालको सैद्धान्तिक अध्ययनभन्दा यहाँ ब्यवहारिक र नवीनतम प्रविधिको प्रयोगसँगै अध्ययन अध्यापन हुने भएकोले धेरै कुरा सिक्ने अवसर मिल्छ,’ परियारले नेपालीपत्रसँग भने, ‘जुन नेपाल फर्केपछि बढी उपयोगी हुनेछ । साथै विश्वका विभन्न देशका विज्ञ र अभियान्तहरुसँग नेटवर्किङ हुने र एक्पोजर पनि बढ्ने भएकाले नेपाली विद्यार्थीका लागि यो ठूलो अवसर हो ।’

एएनएए अध्यक्ष डा. पोखरेल पनि यसले नेपाली विद्यार्थीहरुले उच्च शिक्षाका लागि पाउने एक वर्षको अवसर गुमेको बताउँछन् । ‘यो नेपाली उत्कृष्ट विद्यार्थीहरुले पाउने महत्वपूर्ण अन्तर्राष्ट्रिय अवसर हो,’ उनी भन्छन्, ‘असएड रोकिएकाले केही विद्यार्थीहरुले त्यो उच्चतहको अध्ययनको अवसर गुमाए ।’ असएड रोकिएपछि केही नेपाली विद्यार्थीहरुले गुणस्तरीय अन्तर्राष्ट्रिय शिक्षा प्राप्त गर्नेबाट बञ्चित हुने परेको उनले बताए । 

समुदायले पहल गर्ने

अष्ट्रेलियाले नेपाललाई दिदैं आएको छात्रवृत्ति कटौती भएको यो नै पहिलो पटक भने होइन । नेपालमा लोकतान्त्रिक आन्दोलको बेला पूर्वराजा ज्ञानेन्द्रको शासनकालमा धेरै नेपाली दातृ निकायहरुले नेपालाई दिदै आएको सहयोग र अनुदानमा कटौती गरेका थिए । जसमा अष्ट्रेलियाले पनि ऐक्यवद्धता जनाएको थियो । 

तर, लोकतन्त्रको बहालीसँगै नेपालले पाउने सहयोगमा अष्ट्रेलियाले उल्लेख्य रुपमा वृद्धि गर्दै गइरहेको छ । अष्ट्रेलियाको सरकारले आफ्नो कुल ग्राहस्थ उत्पादन (जिडिपी)को ०.७ प्रतिशत रकम वैदेशिक सहयोगको लागि छुट्याउने नीति बनाएको छ । तर सरकार परिवर्तनसँगै सहयोग प्राथमिकताको क्षेत्रहरु पनि फेरिने गरेका छन् । वर्तमान लिवरल नेसनल कोलिएसन सरकारले पनि नेपालमा भूकम्पपछिको पुनर्निमाणमा विगत केही वर्ष आफ्नो सहयोग केन्द्रित गर्दै आएको छ । 

श्री नापित लिवरल फेण्ड्स अफ लिभरल नेपालका संयोजक रहेका छन् । यो संस्थाले नेपाली समुदायका सरोकारका विषयमा सरकारका नीति निर्माता र सरोकार वाला नियकासँग समय समयमा सल्लाह र सुझाव दिदै आएको छ । अष्ट्रेलियाको मुल प्रवाहका राजनीतिक दलहरुमा नेपालीहरुको पहुँच र सहभागिता बढ्दै जानुले नेपालसँग सरोकारकका मुद्धामा प्रत्यक्ष सम्पर्क स्थापन गरेर आफ्ना माग सहज सहज हुँदै गएको छ । 

नापित अष्ट्रेलियन अवार्ड छात्रवृत्तिमा भएको कटौतीबारे आफूलाई पनि जाकारीमा आएको बताउँछन् । समग्रमा बर्तामान सरकारले नेपाललाई दिदैं आएको सहयोग रकम बढाउदै लगेको नापितको भनाइँ रहेको छ । ‘नेपाली विद्यार्थीले पाउदैं आएको छात्रवृत्तिको कोटाहरु कटौती भाएको हो भने त्यसलाई पुनरावलोकन गर्दै पहिलेकै जस्तै गरी छात्रवृत्तिलाई निरन्तरता दिन सम्बन्धित निकायसँग पहल गर्छौ,’ उनले भने । 

डा. पोखरेल पनि यो छात्तवृत्ति भूकम्पका कारण मात्र रोकिएकाले निकट भविष्यमै पुनः सुचारु हुने बताउँछन् । ‘भूकम्पका कारण मात्र रोकिएको हो । यो सुचारु हुन्छ । मैले सोधपुछ गरेको थिए, दूतावासबाट पनि पोजिटिभ कुरा आएको छ,’ उनले भने ।

अष्ट्रेलियन छात्रवृत्ति (अष्ट्रेलियन अवार्ड) के हो ?

अष्ट्रेलियन सरकारले विकाशोन्मुख तथा अल्पविकसित देशहरुमा गर्ने सहयोग अन्तर्गतको कार्यक्रम हो, असएड छात्रवृत्ति । जसले कम विकसित देशहरुबाट विद्यार्थीहरुलाई अध्ययन र अनुसन्धानको अवसर प्रदान गर्दछ । 

यस छात्रवृत्तिअन्तर्गत अष्ट्रेलियाका जुनसुकै विश्वविद्यालयमा पनि पढ्न पाइन्छ । यो छात्रवृत्ति दुई किसिमका हुन्छन् । एउटा लिडरसीप अवार्ड स्कलरसीप र अर्को डेभलपमेन्ट स्कलरसीप । 

तर, सन् २०१५ पछि यसलाई अस्ट्रेलियन अवार्ड भन्न थालिएको छ । अवार्ड अन्तर्गत नेपाल सरकारका विभिन्न निकायमा कार्यरत कर्मचारीहरुका बीचमा आन्तरिक किसिमबाट प्रतिस्पर्धात्मक रुपमा उत्कृष्ट छनोट गरी अध्ययन र अनुसन्धानको अवसर दिइन्छ । साथै खुला प्रतिस्पर्धामार्फत् उत्कृष्ट विद्यार्थीहरु छनोट गरी अध्ययन अनुसन्धानको अवसर अष्ट्रेलियन सरकारले दिदैं आएको छ । 

यो अवार्डमा अस्ट्रेलिया पढ्न आउनेहरुले पछि स्वदेश फर्केर आफ्नै सरकार तथा देशमा काम गर्ने प्रतिबद्धता जनाएका हुन्छन् । सन् १९७४ मा स्थापना भएको अस एड कार्यक्रम सुरुमा एडीएएको नामबाट सुरु भएको थियो । पछि सन् १९९५ मा यसको नाम अष्ट्रेलियन एजेन्सी फर इन्टरनेसनल डेभलपमेन्ट (अस एड) राखिएको हो । 

यस्तै अष्ट्रेलियन नागरिक र विदेशी नगरिक दुवैले योग्यता, क्षमता र गुणस्तरको आधारमा खुल्ला रुपमा इन्डेभोर छात्रवृत्ति प्रदान हुँदै आएको छ । विश्वका विभिन्न देशहरुबाट यो छात्रवृत्तिका लागि आवेदन पर्ने भएकाले यो निकै प्रतिस्पर्धात्मक हुने गरेको छ । अष्ट्रेलियन नागरिकहरु पनि यो छात्रवृतिमा विश्वका विभिन्न देशहरुमा गएर अध्ययन गर्ने गरेका छन् ।

अष्ट्रेलियन सहयोग

नेपाल र अष्ट्रेलियाबीच कुटनीतिक सम्बन्ध स्थापना भएको ६ दशक पुरा भइसकेको छ । अष्ट्रेलियाले मुख्यगरी नेपालमा शिक्षा, कृषि तथा आयआर्जन, स्वास्थ्य, वातावरण र वन परियोजनामा सहयोग केन्द्रित गरेको छ । 

सन् २००५ मा भएको पेरिस डिक्रियरेसन अन एड इफेक्टीनेसमा विकासशील देशहरुले पाइरहेको सहयोग रकम दाताले आफ्नो इन्ट्रेस अनुसार डाईभर्ट गर्न नपाइने उल्लेख छ । तर, सन् २०१५ मा नेपालमा गएको विनासकारी भुकम्पसँगै धेरै विकसित देशहरुले नेपाललाई दिदैं आएको सहयोगको रकम वृद्धि मात्र गरेनन् सहयोगको ठूलो अंश भूकम्पपछिको राहत र उद्धारमा खर्च गरे । 

अष्ट्रेलियाले पनि एड डाईभर्सन नीतिअनुसार छात्रवृत्तिमा हुने खर्च कटौती गरेर भूकम्प प्रभावितको सहयोगमा खर्च सुरु गरेको छ । अष्ट्रेलियन नेसनल युनिभर्सिटीबाटै विद्यावारिधी गरेका डा. कमलेश अधिकारीका अनुसार समग्रमा अष्ट्रेलियाले नेपाललाई दिने एड रकम बढेको छ । डा. अधिकारी भन्छन्, ‘भूकम्प प्रभावितको लागि अष्ट्रेलियाले करिब २८ मिलियन डलर सहयोग गरेको भनिएपनि त्यो छात्रवृत्ति र अन्य शीर्षकको एडलाई डाईभर्ट गरेर भूकम्पमा केन्द्रित भएको हो ।’ 

सन् २० १५/१६ मा अष्ट्रेलियाले नेपाललाई ३३.७ मिलियन डलर सहयोग गरेको थियो । यस्तै सन् २० १६÷१६ मा ३४ मिलियन अष्ट्रेलियन डलर सहयोग गर्ने प्रतिवद्धता जनाएको छ । 

तालिका 

- See more at: http://www.nepalipatra.com/news/trend/australia-awards-scholarships/8933#sthash.M1FZfFIn.dpuf

एजेन्सी । भारतको युपी राज्यको एक गाउँका प्राथमिक स्तरको विद्यालयमा विद्यार्थीहरुले आपसमा एक अर्कालाई पढाउने जिम्मेवारी लिएका छन् ।

उक्त विद्यालयमा एक मात्रै शिक्षक भएको र उनले पनि अनुपस्थित हुँदा कक्षा १ का विद्यार्थीले आफ्ना सहपाठीहरुलाई गणित विषय पढाउदै गरेका थिए ।

त्यो देखेपछि कक्षा ५ का एक विद्यार्थीले एक पत्रिकालाई भने जहिलेपनि शिक्षक नआउँदा आफुलाई कक्षा सम्हाल्ने जिम्मेवारी दिएको र साथै विद्यार्थीहरुको अनुशासन पनि आफुले नै हेर्नुपर्छ ।

युपीमा लगभग १५ हजार ८ सय ४३ प्राथमिक विद्यालय छन् । तिनीहरुमध्ये धेरै विद्यालयमा एक जना मात्रै शिक्षक छन् ।

एकजना शिक्षकले मात्रै सबै कक्षा हेर्नुपर्ने भएकाले उनलाई धेरै थकाई हुने गर्छ ।

लखनउमा १ हजार ८ सय ४० प्राथमिक विद्यालय छन् । तिनीहरु मध्ये ३५ विद्यालयमा केवल एक जना मात्रै शिक्षक छन् ।

शिक्षकको अनुपस्थिमा विद्यालयको जिम्मेवारी विद्यार्थीहरुलाई नै दिने गरिन्छ । सरकारी विद्यालयमा राम्रो व्यवस्था नभएपछि बढी विद्यार्थी निजी विद्यालयमा पढ्न रुचाउछन् ।

सरकारी विद्यालय शिक्षा क्षेत्रमा राम्रो सेवा बाँड्न सक्ने नभएको भन्दै राईट टु एजुकेसन लाई प्राथमिकता दिने एक संस्था समीनाले एक पत्रिकालाई दिएको जानकारी अनुसार राज्यमा ६ लाख नियमित शिक्षक छन् । अझै समस्या भनेको सबै विद्यालयमा एकनासले शिक्षक छैन् ।

कतै शिक्षक बढी छन् त विद्यार्थी कम छन् । कतै १ सय जना विद्यार्थीलाई हेर्ने एक जना मात्रै शिक्षक छन् ।

- See more at: http://www.dainiknepal.com/2016/09/184341.html#sthash.2f3FWKO7.dpuf

काठमाडौं, ३१ भदौ । भारत भ्रमणमा रहेका नेपालका प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डविरुद्ध नेपालका माओवादी पीडितहरुले कर्तव्य ज्यान मुद्दाको अभियोगमा कारवाही गर्न भारत सरकारसँग माग गरेका छन् ।

प्रचण्ड दिल्ली पुगेकै दिन बिहीबार (हिजो) भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीलाई नौ पृष्ठ लामो ज्ञापन बुझाउँदै नेपालको माओवादी पीडित राष्ट्रिय संघर्ष समिति काठमाडौंले ‘१७ हजार नेपाली जनताका हत्यारालाई किन स्वागत गरेको’ भन्दै प्रश्न गरेको भारतको समाचार संस्था यूनीवार्ताले जनाएको छ ।

भारतका प्रधानमन्त्री मोदीसँगै संघर्ष समितिले राष्ट्रपति प्रणव मुखर्जीलाई पनि ज्ञापनपत्र बुझाएको छ । ज्ञापनपत्रमा ‘नेपालमा १७ हजार जनता मार्ने नाइके प्रचण्ड भएको’ भन्दै स्वागत हैन् कारवाहीका लागि पहल गरिदिन आग्रह गरिएको छ ।

साथै, संघर्ष समितिले प्रचण्डविरुद्ध अन्तर्राष्ट्रिय अदालत हेग जाने पनि बताएको छ । विज्ञप्तिमा भनिएको छ- ‘हाम्रा माग सम्बोधनका लागि पहल गरिदिन भारतका राष्ट्रपति र प्रधानमन्त्रीलाई आग्रह गर्दछौं । न्याय पाउन हामीहरु हेग जान पनि तयार छौं । भारतबाट पनि पहल हुनेछ ।’

माओवादी पीडितहरुले आफ्ना परिवारलाई एकमुष्ट मुआब्जा र शरणार्थी प्रमाणपत्र दिन समेत माग गरेका छन् । समितिले मोदीलाई ११ सुत्रिय माग राख्दै ज्ञापन बुझाएको समाचारमा उल्लेख छ ।

यस्तो छ भारतीय समाचार संस्थाको संक्षिप्त समाचारः

- See more at: http://www.dainiknepal.com/2016/09/185211.html#sthash.XRmKFXt2.dpuf

काठमाडौं ३० भदौ | फेसबुक एबम अनलाइन मिडियामा छाएका जोया र जिबन थापाको सम्बन्ध जोडिने भएको छ | जिबन थापा आज जोया लाइ लिन आफ्नो मामा कामे मगरको साथमा फिलिपिन्स प्रस्थान गरेको कुरा नेरुता मोक्तान तामाङले आफ्नो फेसबुकमा स्टाटस राख्दै भनेका छन “भाइ आफ्नो परिवार लिन मामा कामे मगर को साथमा फिलिपिन्स प्रस्थान !! सुभ यात्रा भाइ साथै सफल्ताको सुभकामना ।। wish you all the best !!” एअरपोर्टमा उभिएर जीवनले हातमा पासपोर्ट राखी फोटो खिचाउदै गरेको दृश्य उनले फेसबुकमा राखेर उनि फिलिपिन्स जान लागेको कुरा जानकारी गराएका छन | लगभग महिना दिन देखि जोया र जिबन थापाको बारेमा अनलाइन मेडियामा जताततै चर्चा रहेको देख्न सकिन्छ |

भारतीय नागरिकलाई जुनसुकै देश भएर नेपाल आउन भिसा चाहिँदैन। तर, नेपालीलाई चीन हुँदै भारत जान भने भिसा अनिवार्य चाहिन्छ।

दुई देशबीचका विभिन्न सन्धी सम्झौताविपरीत भिसा प्रावधान लागू गर्दै आएको खबर आजको नयाँ पत्रिकामा छापिएको छ।

यी प्रावधानले चीन हुँदै भारत जानुपर्ने नेपाली मर्कामा पर्दै आएका छन्।

चीन हुँदै भारत जाने नेपालीको संख्या थोरै हुने र त्यससम्बन्धी अहिलेसम्म खासै गुनासो नआएकाले भारतसँग छलफल नभएको गृह मन्त्रालयका प्रवक्ता यादवप्रसाद कोइरालाले बताए।

दुई देशबीचको असामान प्रावधान समस्या भएको र त्यसलाई हटाउनु आवश्यक रहेको अध्यागमन विभागका अधिकारीहरु बताउँछन्।

शुक्रबार सम्पन्न गृहसविचस्तरीय बैठकमा आतंकबाद, लागूऔषध, मानवेचविखन तथा साना हतियार कारोबारको नियन्त्रणका विषयमा छलफल भयो।

बिहीबार र शुक्रबार भएको नेपाल र भारतका गृहसचिवस्तरीय वार्तामा पनि यसबारे कुनै छलफल भएन। नेपालले वार्तामा त्यससम्बन्धी एजेन्डा नै समावेश गरेको थिएन। भारतको अध्यागमनको वेबसाइटमै चीन हुँदै भारत गएमा नेपालीलाई पनि भिसा आवश्यक हुने प्रावधान उल्लेख छ।

खुला सिमानाका कारण दुई देशबीच विशेष सम्बन्ध छ, सोही कारण एक अर्का देशमा जाँदा भिसा लिनुनपर्ने सम्झौता भएका छन्। सन् १९५० को शान्ति तथा मैत्री सन्धिमै एक अर्काको देशमा राहदानी तथा भिसाविनै यात्रा गर्नसक्ने उल्लेख छ। तर, त्यसविपरीत भारतले अध्यागमन प्रावधान लागू गरेको छ।

- See more at: http://www.zoomnp.com/49453/#sthash.1PIohbb0.dpuf

वैदेशिक शक्तिको आडमा धर्म निरपेक्ष बनाइएको आरोप

पूर्व उपप्रधानमन्त्री एवं राप्रपा नेपालका अध्यक्ष कमल थापाले हिन्दू धर्म सापेक्ष नेपाल हुनुपर्नेमा जोड दिनुभएको छ । थापाले बहुसंख्यामा रहेका हिन्दूहरुको भावनालाई आत्मसात गर्दै हिन्दु राष्ट्र घोषणा गर्नुपर्नेमा जोड दिनुभयो ।

नवलपरासीको बर्दघाटमा बिश्व हिन्दू महासंघ राष्ट्रिय समितिद्धारा आयोजित धार्मिक सम्मेलनमा बोल्दै थापाले विश्बको एक मात्र हिन्दु राष्ट्र नेपाललाई वैदेशिक शक्तिको आडमा धर्म निरपेक्ष बनाइएको आरोप लगाउनुभयो ।

नेता थापाले ६२-०६३ को जनआन्दोलनमा माग नै नरहेको बिषयलाई उठाएर बैदेशिक चलखेलमा धर्मनिरपेक्ष नेपाल दावी गर्नुभएको थियो । कुनैपनि शास्त्रमा कसैलाई कुनै समुदायलाई अल्ग्याउने उल्लेख नभएको भन्दै उहाँले छुवाछुत प्रथाको अन्त्य गर्नमा लाग्नुपर्नेमा जोड दिनुभएको थियो ।

उहाँले हिन्दू राष्ट्र बनाउने अभियान एकजुट भएर सशक्त रुपमा लाग्न सबैलाई आग्रह समेत गर्नुभएको छ । सो सम्मेलनले सनातन हिन्दु धर्म संरक्षणमा टेवा पुराउने उहाँको विश्वास छ ।

त्यस्तै कार्यक्रममा धार्मिक ब्यक्तित्वहरु शास्त्रदत्त पन्त,लक्ष्मण थापा,पदम बहादुर सापकोटा, रामचन्द्र अधिकारी, भरतराज पौडेल, दीन बन्धु अर्याल, डा.माधब राज भट्टराईलगायतले बोल्दै हिन्दु राष्ट्र नेपाल घोषणा गर्नुपर्नेमा जोड दिनुभएको थियो । कार्यक्रममा देशैभरका सनातन हिन्दु धर्म सम्बद्ध धार्मिक ब्यक्तित्वहरुको उपस्थिति रहेको थियो ।

- See more at: http://www.dainiknepal.com/2016/09/184966.html#sthash.wQ7J0SE4.dpuf

एजेन्सी– पछिल्ला वर्ष साउथ चाइना सीको विषयलाई लिएर विश्वभर गम्भीर बहसहरु भैरहेको छन् । साउथ चाइना सीको विषयले पूर्वी एसियाली मुलुकहरुबीच दशकौ देखि बहस उठान हुँदै आइरहेको छ ।

साउथ चाइना सी वास्तवमा एउटा सानो समुद्रबीचमा रहेको टापू हो । यो टापूलाई चीनले आफ्नो सार्वभौम भूमी मान्दै आइरहेको छ । यो महत्वपूर्ण व्यापारिक बन्दगाह पनि हो ।

यसकारण पनि त्यस वरिपरि रहेका अन्य मुलुकहरु समेत पनि यसलाई आफ्नो नियन्त्रित क्षेत्र भन्न रुचाउँछन् ।

त्यसैले यो टापूको विषयमा अन्तर्राष्ट्रिय अदालतमा मुद्धा समेत परेको थियो । यद्यपि, अदालतले भने चीनको दाबी विपरित फैसला गरेपछि अहिले यो विषय थप विवादस्पद बन्दै गइरहेको छ ।

यो टापूको विषयमा चीन, ताइवान, फिलिपिन्स, मलेसिया, इण्डोनेसिया र भियतनामले आ–आफ्नो स्वार्थ अनूरुप दाबी गरिरहेका छन् । सन् १९४७ मा चीनले वैधानिक ढंगले यो क्षेत्रलाई आफ्ना सीमा क्षेत्र भनेर घोषणा गरेको थियो । त्यसयता यो क्षेत्र विवादित बन्न पुगेको छ र अहिले अमेरिका समेत यो मुद्धालाई अन्तर्राष्ट्रिय मुद्धा बनाएर अघि बढिरहेको छ, जसका कारण अमेरिका र चीनबीच ठूलो टक्कर देखिएको छ ।

कहाँनेर पर्छ साउथ चाइना सी ?

यो क्षेत्र दक्षिण–पूर्वी एसियाको प्रशान्त महासागरको पश्चिम किनारमा अवस्थित रहेको छ । यो करिब १.४ मिलियन स्क्वायरमा फैलिएको बताइन्छ । यो टापू केही माटो र केही चट्टान मिसिएर निर्माण भएको सानो टापू हो । जुन टापूको विषयमा अहिले विश्वभर बहस भैरहेको छ ।

विश्वयुद्धनै निम्त्याउन सक्ने खतरा !

साउथ चाइना सीको विषयमा विश्वका जुनसुकै मुलुकसँग पनि सम्झौता हुन नसक्ने चीनको दाबी छ । उसले यो क्षेत्रलाई आफ्नो मुलुकको सार्वभौमिकताको विषयसँग जोडेको देखिन्छ । चीनले आफ्नो आदिम सभ्यतासमेत यो टापूसँग जोडिएकोले कसैले यसलाई दाबी नगर्न विश्वभर आव्हान समेत गर्दै आइरहेको छ तर हेगस्थित अन्तर्राष्ट्रिय अदालतमा परेको मुद्धामा उसको हार भएको छ । अन्तर्राष्ट्रिय अदालतको मुद्धालाई समेत चीनले अस्वीकार गर्दै साउथ चाइना सीमा आफ्नो सैनिक गतिविधिलाई तिव्र पारिरहेको देखिन्छ । पछिल्लो दिन मात्र चीन र रुसले यो क्षेत्रमा संयुक्त सैन्य अभ्यास गरेका खबरहरु बाहिर आइरहेका छन् ।

अन्य मुलुकहरुका सैन्य गतिविधिहरु पनि यही क्षेत्रमा केन्द्रीत रहेर हुन सुरु भएका छन् । त्यस्तै, भियतनाम लगायतका मुलुकहरुले पनि यो क्षेत्रलाई आफ्नो प्राचीन इतिहाससँग जोडेर बहस गरिरहेका छन् । अमेरिकाले चीनको यो गतिविधिप्रति तीव्र असन्तुष्टि जनाइरहेको छ । उसले हेगले गरेको निर्णय कार्यान्वयण हुनुपर्ने आवाज समेत उठाउनुले यो टापूको सवालमा विश्वनै दुई धु्रर्वमा विभाजित भइरहेको संकेत गरेको छ ।

अमेरिकी राष्ट्रपति बाराक ओबामाले केहीदिन अघि लाओस भएको एसियन राष्ट्रहरुको शिखर सम्मेलनमा समेत अन्तर्राष्ट्रिय अदालतले गरेको फैसला चीनले मान्नुपर्ने दाबी गरेका थिए । अमेरिकाको यो दाबी प्रति चीनले तिब्र असन्तुष्टि जनाउँदै आएको छ ।

चीनले रुस, पाकिस्तान लगायतका राष्ट्रहरुको समर्थन पाएको छ भने अमेरिकाले चीनकै आफ्नो छिमेकी भारत लगायतका हेग फैसलाले मान्यता दिएका भियतनाम लगायतका मुलुकहरुलाई आफ्नो समुहलाई मिलाएको देखिन्छ । यसबाट साच्चै साउथ चाइना सीको विषयमा विश्वयुद्धकै स्तरमा टक्कर हुने छाँटकाँट देखिएको जानकारहरु बताउँछन् ।

साउथ चाइना सी महत्वपूर्ण व्यापारिक मार्ग

साउथ चाइना सी विश्वको महत्वपूर्ण व्यापारिक मार्ग मध्ये एक हो । यो व्यापारिक मार्गबाट वार्षिक कमसेकम ५ ट्रिलियन डलर बराबरको व्यापार हुने सञ्चारमाध्यामहरुले जनाएका छन् । यो क्षेत्रमा संसारकै आँखा पर्नुको मुख्य अर्को कारण हो, तेल र ग्याँस खानीको भण्डार हो साउथ चाइना सी वरिपरिको टापू । तथ्यांकहरुका अनुसार यो टापूमा १ सय ९० ट्रिलियन क्युबिक फिट प्राकृति ग्यास भण्डारण भएको अनुमान गरिएको छ । यो टापूमा चीन, भियतनाम, फिलिपिन्स, ताइवान र मलेसियाले कार्गो लगायतका हवाई अड्डाहरु निर्माण गरेका छन् । सन् २०१४ मा चीनले मात्र साउथ चाइना सी वरिपरि ७ वटा कृतिम टापुहरु निर्माण गरेको छ । जसको आडमा उसले आफ्नो शक्ति सञ्चय समेत गरिरहेको बताइन्छ ।

काठमाडौं । पछिल्ला दुई वर्षमा राजधानीमा दुई डनको इन्काउण्टर भयो । एसएसपी पुष्कर कार्कीको निशानामा दिनेश अधिकारी चरी परे भने अर्का एसएसपी सर्वेन्द्र खनालको निशानामा कुमार श्रेष्ठ घैंटे परे । दोस्रो डनको इन्काउण्टरको तयारी गर्दै गर्दा एसएसपी सवेन्द्र खनालको सरुवाको तयारी भएको छ ।

खनालको सरुवा नभएसम्म राजधानीका गुण्डा नाइकेहरु राम्रोसँग सुत्न पाएका छैनन् । केहीले देश नै छोडेर विदेशिएका छन् भने अरु पनि घरमा ढुक्कले बस्न पाएका छैनन् ।

अहिले काभ्रेली समुहका नाइके कगुण्डा गणेश लामालाई एसएसपी खनालको सबैभन्दा ठूलो चिन्ता छ । त्यसकारण उनी ज्यान जोगाउन ठूलो नेता भेट्दै हिंडेका छन् । त्यही क्रममा गत शुक्रबार बिहौ उनी गृहमन्त्री विमलेन्द्र निधिको क्वार्टरमा पुगे । ‘मविरुद्ध कुनै मुद्धा छैन हजुर, तर पनि प्रहरीले मेरो पिछा गर्न छाडेको छैन । मलाई बचाइदिनुप¥यो मन्त्रीज्यु ’ भन्दै उनी कांग्रेसकै एक नेतालाई लिएर मन्त्री निवाश पुगेका थिए । मन्त्री निकट एक स्रोतका अनुसार बिहान ७ बजे नै लामा मन्त्री निवाश पुगेका थिए । मन्त्री निधिले आफुले पहरीलाई दुःख नदिने निर्देशन दिने आश्वासन दिएर उनलाई फर्काएका थिए । स्रोतका अनुसार निधिलाई भेटाउने कांग्रेस नेताले लामासँग राम्रै फाइदा लिएका छन् ।

विजय गच्छदार कनेतृत्वको मधेसी जनअधिकार फोरम लोकतान्त्रिकका केन्द्रीय सदस्य समेत रहेका लामाको अन्य पार्टीका नेतासँग पनि राम्रो सम्बन्ध छ । निवर्तमान गृहमन्त्री शक्ति बस्नोतसँग पनि उनले राम्रो सम्बन्ध बनाएका थिए ।

बस्नेतकै कार्यकालमा उनीविरुद्ध अपहरण मुद्धा दायर भएको थियो । तर लाखौं खर्च गरेर उक्त मुद्धाबाट उनले सफाइ पाइसकेका छन् । उजुरी दिनेलाई नै धम्क्याएर बयान फेर्न लगाइ उनले कउन्मुक्ति पाएका थिए । उक्त मुद्धामा सफाई पाएपछि उनी खुलेआम हिंड्न थालेका छन् तर प्रहरीको त्रास उनीबाट अझै हटेको छैन ।

प्रधानमन्त्री पुष्पकमल दाहाल प्रचण्डसँग पनि भेट्ने प्रयासमा छन् लामा । करिब डेढ कवर्षअघि प्रचण्डकै नेतृत्वमा बनेको मोर्चामा रहँदा लामाले प्रचण्डसँग सम्बन्ध बनाएका थिए । 

जसबेला बैठकमा प्रचण्डले आन्दोलनका लागि लामासँग पैसा मागेका थिए ।

लामाजस्तै अन्य डनहरु पनि अहिले निधिको आडमा आफुलाई सुरक्षित बनाउन लागेका छन् । महानगरीय अपराध महाशाखा र काठमाडौं परिसरमा लाखौं खर्च गरेर भएपनि आफु अनकुल एसएसपीको सरुवा गराउन उनीहरु सक्रिय छन् । अाजकाे दृष्टि साप्ताहिकमा समाचार छ । 

उमेर हद बढाइयो, पटक-पटक लिखित परीक्षा हटाइयो

काठमाडौं । सवारी चालक अनुमतिपत्र (लाइसेन्स) का लागि  प्रयोगात्मक परीक्षा ट्रायल दिँदा फेल भएकाले १ महिनापछि फेरि ट्रायल दिन पाउने भएका छन् ।

सवारी तथा यातायात ब्यवस्था ऐन-२०४९मा गरिएको संशोधन प्रस्तावमा ट्रायल दिएको एक महिनामै फेरि ट्रायलका लागि आवेदन दिन सकिने उल्लेख छ ।

ट्रायल फेल भएकाले अहिले ९० दिन अर्थात ३ महिनासम्म मौका पाउँदैनन् । ऐनको संशोधन मस्यौदामा भने ३० दिनपछि नै ट्रायल दिन पाउने व्यवस्था प्रस्ताव गरिएको छ ।

यसअघिको व्यवस्थाले धेरैलाई सास्ती भएको र अव्यवहारिक देखिएको भन्दै यातायात ब्यवस्था विभागले यस्तो प्रस्ताव गरेको हो ।

विभागले तयार गरेको मस्यौदा आइताबर मात्रै मन्त्रालयमा पठाइएको छ । मन्त्रालयमार्फत यो संसोधन प्रस्ताव संसदमा पेश हुनेछ । संसदको परित गरेपछि यो लागू हुनेछ ।

पटक-पटक लिखित परीक्षा हटाइयो

यसैगरी नयाँ संशोधनामा कुनैपनि सवारी चालक अनुमति प्राप्त गरिसकेको चालकलाई अर्को लाइसेन्सका लागि लिखित परीक्षा दिनुपर्ने व्यवस्था पनि संशोधनमा समावेश गरिएको छ ।
अहिले वर्ग थप गर्न पनि लिखित परीक्षा दिनुपर्ने अवस्था छ । यसलाई अब हटाउन लागिएको विभागले जनाएको छ ।

उमेर हद बढाउन प्रस्ताव

संशोधन प्रस्तावमार्फत लाइसेन्स लिन पाउने उमेरहद पनि बढाइएको छ । अब ठूलो सवारीको लाइसेन्सका लागि अब २५ वर्ष उमेर पुगेको हुनुपर्नेछ । मझौला तथा साना सवारीको लाइसेन्सका लागि अब २१ वर्ष पुगेको हुनुपर्ने छ ।

दुई पांग्रे सवारीका लागि भने १८ वर्षको उमेर हद तोकिएको छ । अहिले ठूला सवारीका लागि २१ र सानाका लागि १८ वर्ष उमेर हद छ । मोटरसाइलको लाइसेन्स अहिलेसम्म १६ वर्ष पुगेकाले पाइरहेकै छन् ।

ऐन संशोधन भएपछि सानै उमेर लाइसेन्स लिनसक्ने अवस्थको अन्त्य हुने विभागका महानिर्देशक चन्द्रमान श्रेष्ठले बताए । अब गाडी चलाउनेको उमेर न्युनतम् २१ वर्ष पुगेको हुनेछ । ‘सानो उमेरमा पर्याप्त दक्षता विनानै गाडी चलाउँदा दुर्घटनाको दर बढिरहेको छ । त्यसैले कानुनी रुपमै परिपक्व भएपछि मात्रै चालक अनुमतिपत्र दिने गरी यो व्यवस्था प्रस्ताव गरेका हौं’ श्रेष्ठले भने ।

शैक्षिक योग्यता तोकिएन, १० वर्षमा लाइसेन्स नवीकरण

विभागले लाइसेन्सका लागि कक्षा १० पास गरेकै हुनुपर्ने व्यवस्था राख्न खोजेपनि अन्तिम समयमा अव्यवहारिक हुने भन्दै त्यसलाई हटाइएको छ । अब पनि लाइसेन्स लिनका लागि कुनै शैक्षिक योग्यता आवश्यक हुनेछैन । तर, विभिन्न मापदण्डहरु भने ऐनले व्यवस्था गरेको छ ।

नेपाली लोक सांगितिक क्षेत्रमा अक्सर मानिसहरुले रुचाएका व्यक्ति हुन् पुस्कल शर्मा । लोकगीतको क्षेत्रमा निकै मार्मिक गीत गाउनसक्ने खुवी भएका कलाकारका रुपमा पुस्कललाई चिन्ने गरिन्छ ।

 पुस्कलले माया प्रेम र त्यहाँ भित्र हुने मिलन विछोडका घटनाहरुलाई मार्मिक ढंगल प्रस्तुत गर्ने हुँदा पनि पछिल्लो पुस्तामा उनी चर्चित पनि छन् । तर पुस्कलले हालैमात्र एउटालोक गीत बजारमा छाडेका छन् । जुन गीतका कारण पुस्कल विवादामा तानिदैछन् ।

 गीतका शब्द स्वर जतिनै राम्रो भएपनि म्युजिक भिडियो निर्देशन र म्युजिक भिडियोमा देखाइएका अनि बोलिएका शब्द संयोजनहरुसहितको पूरा भिडियो हेर्दा जो कोहीले पनि पुस्कल शर्माको मृत्यु भएको अनुमान गर्न सक्छन् ।

 पछिल्लो जनकारी अनुसार उनी आफ्नो जन्मथलो जोर्तेमा रहेको भन्ने खबर आएको छ । तर गीतको भीडियोमा हु बुहु उनी मरेको दर्शाइएको छ । आखिर यो छुट उनीलाई कसले दियो ? एउटा जीवित मान्छे वास्तवमै मरेको जस्तै गरी भिडियोमा उतारेर आम मानिसलाई झुक्काउने कस्तो सिर्जनशीलता हो ?

 गीतमा चर्चित पूर्व समाचारप्रस्तोता एवं गायिका कोमल वालीलाई प्रयोग गर्दै पुस्कल शर्माको निधन भएको समाचार पढ्न लगाइएकाे छ । गीतको बीच बीचमा समाचार लिंक गर्दै पुन उनीप्रति श्रद्धा सुमन र मानिसको मृत्युपछि गरिने सम्बोधनहरु प्रस्तुत गरिए ।

 त्यतिमात्र होइन गीतको बीचमा चर्चित गायकहरु पुरुषोत्तम न्यौपाने लगायतका गायकहरुलाई मृत्यु पछिको पुस्कलको बारेमा स्मरण गर्न लगाएर मानिसमा अर्को थप भ्रम सिर्जना गर्न खोजियो ।

के जीवित नै रहेका पुस्ककले आफू जर्वजस्त मरिसके भनेर पुष्टि गर्न खोजेका हुन् ? यदि त्यसो हो भने उनले यो भिडियोबाट कस्तो संवेदना बटुल्न खोजेका हुन् । वा गीत चलाउने वा हिट गराउने मेलोका रुपमा आफू मरेको भिडियो बनाएर नौटंकी रच्न खोजिएको हो ? आम मानिसलाई गीत मार्फत यस्तो भ्रम फैलाएर वास्तवमै पुस्कलले आम दर्शसामु के दिन खोजेका हुन् त्यो उनले जानुन् ।
गीतमा उनले व्यक्त गरेका शब्द वा भावनाप्रति खोट लगाउने ठाउँ नभएपनि  भ्रम सिर्जना गर्न खोजिनुले यो आफैमा नियोजित र विवादीत छ । गीतसंगीतमा सेन्सर गर्ने प्रावधान वा नीति नहुँदा पुस्कलले पनि फाइदा उठाउन खोजको देखिन्छ । यस्ता गीतीभिडियोहरुमाथि गम्भीर बहस तथा चल्न दिने वा नदिने भन्नेमा पनि सम्बद्ध निकायहरुले ध्यान पुर्याउनु आवश्यक छ ।

भिडियाे

२८ भदाै, काठमाडौं ।  काठमाडौं महानगरपालिकाले खुल्ला प्रतिस्पर्धाबाट पदपूर्तिका लागि ७० कर्मचारी माग गरेको छ। महानगरपालिकाले आवश्यक अधिकृत कर्मचारीको विवरण आजको गोरखापत्र दैनिकमा विज्ञापन गरेको छ। महानगरले माग गरेका ७० अधिकृतमध्ये ५६ जना अधिकृत प्रशासनतर्फका छन्। लेखा समूहबाट एक जना छन् भने राजस्व समूहबाट ३ जना छन्। त्यसबाहेक १० जना प्राविधिकतर्फका छन्।

प्रशासनतर्फका ५६ अधिकृत मध्ये ३० जना खुल्ला प्रतिस्पर्धाका लागि छन् भने बाँकी समावेशी कोटाबाट छन्। समावेशी कोटामा महिला ८, आदिवासी जनजाति ७, मधेसी ६, दलित २, अपांग २ र पिछडिएको क्षेत्रबाट एक जना छन्।

लेखा समूहतर्फ लेखा अधिकृत एक जना छन् भने बाँकी २ जना राजस्वतर्फ छन्। प्राविधिकतर्फ ४ जना सिभिल इन्जिनियर, एक जना आर्किटेक, एक जना कम्प्युटर इन्जिनियर, २ जना कम्प्युटर प्रोग्राम अधिकृत, २ जना कम्प्युटर अधिकृत, एक जना स्टक्चरल इन्जिनियर र एक जना कम्प्युटर अधिकृत छन्।

परीक्षामा सहभागी हुनका लागि मान्यता प्राप्त शिक्षण संस्थाबाट स्नातक गरेको तथा २१ वर्ष पूरा भई ३५ वर्ष उमेर हद तोकिएको छ। महिलाको हकमा भने ४० वर्ष उमेर हद तोकिएको छ भने प्राविधिक पदका लागि ४५ वर्ष सम्मको उमेर हद राखिएको छ।

दरखास्तका लागि एक हजार दस्तुर तोकिएको छ भने समावेशी कोटामा पनि भर्न चाहनेका लागि थप २ सयका दरले दस्तुर लाग्ने महानगरपालिका पद्पूर्ति समितिको सचिवालयले जनाएको छ।

सोमबार प्रकाशित विज्ञापन अनुसार फारम भर्ने मिति असोज २६ सम्म तोकिएको छ। दोब्बर दस्तुरमा थप सात दिनसम्म इच्छुक व्यक्तिले फारम भर्न सक्नेछन्।

काठमाडौं, २७ भदौं । राहदानी (पासपोर्ट) हराए अब प्रहरी रिपोर्ट लिन नपर्ने भएको छ। राहदानी विभागले सम्बन्धित जिल्ला प्रहरी कार्यालयबाट रिपोर्ट ल्याउनुपर्ने व्यवस्थालाई हटाएको हो। प्रहरी कार्यालयबाट प्रहरी रिपोर्ट ल्याउने प्रक्रिया झन्झटिलो भएको र सर्वसाधारणले बढी सास्ती खेप्नुपरेको भन्दै राहदानी विभागले सहजताका लागि प्रहरी रिपोर्ट नचाहिने व्यवस्था लागू गरेको हो।

नेपाल प्रहरीसँगको सहकार्यमा राहदानी विभागले प्रहरी रिपोर्ट लिन नपर्ने व्यवस्था मिलाइएको विभागका महानिर्देशक लोकबहादुर थापाले जानकारी दिए।

‘अब पत्रपत्रिकामा पनि राहदानी हरायो भनेर सूचना दिइरहनु पर्दैन’, महानिर्देशक थापाले भने, ‘सिधै राहदानी विभाग आएर जानकारी गराउन सक्छन्।’

थापाका अनुसार पासपोर्ट हराए अब सिधै राहदानी विभागमा गएर निवेदन दिनुपर्नेछ। त्यसपछि विभागले त्यसको भेरिफाइ गरेर नेपाल प्रहरीलाई जानकारी गराउनेछ।

राहदानी विभागले पठाएको इमेल नेपाल प्रहरीले बढीमा ५ मिनेट भित्रमा रिप्लाई गर्नेछ। त्यसपछि प्रहरीले इन्टरपोलमार्फत सबै देशहरुमा हराएको राहदानी नम्बर इमेल गर्छ।

इन्टरपोलले सबै देशका विमानस्थलमा फेरि सो बारे जानकारी गराउनेछ। हराएको पासपोर्ट कसैले बोकेर हिँडे त्यो मानिस पक्राउ पर्ने महानिर्देशक थापाले बताए।

राहदानी विभागले नयाँ व्यवस्था लागू भएपछि अरूको नाममा पासपोर्ट बोकेर यात्रा गर्ने, एमआरपी अरुलाई बेच्नेजस्ता काम बन्द हुने विश्वास आफूहरुले लिएको महानिर्देशक थापाले बताए।

विगतमा सभासदहरु नै राहदानी बेच्ने कार्यमा सम्ंलग्न रहेका थिए। त्यस्तै केही महिनाअघि मलेसियाबाट आएका १० नेपाली युवा त्रिभुवन विमानस्थलमा पक्राउ परेका थिए। उनीहरुले अरुको नाममा जारी भएको एमआरपी बोकेर नेपाल आएका थिए।

राहदानी हराए कुन क्षेत्रमा हराएको हो, क कर्गको राष्ट्रिय दैनिकमा सूचना प्रकाशित गर्नुपर्दथ्यो। त्यसको अर्धकट्टी बोकेर राहदानी हराउने व्यक्ति प्रहरीकहाँ उजुरी गर्न जानु पर्दथ्यो । त्यसपछि प्रहरीले दिएको रिपोर्ट लिएर फेरि राहदानी हराउने ब्यक्ति राहदानी विभागमा गएर निवेदन दिनुपर्ने झन्झटिलो प्रक्रिया थियो।

म अहिले जर्मनीमा छु । म संग रातो पासपोर्ट छ ! युरोप पठाई दिन्छु भन्दै नेपालीहरुलाई आफ्नो मोहिनी रुपजालमा फसाउन सफल 

काठमाडौं २६ भदौ | सक्कली नाम विधा सरकार तर कहिले ईन्दिरा, कहिले रुचि अनि कहिले दिलासा जस्ता विभिन्न छद्म नाम भएको महिलाको नाम हो विधा सरकार अर्थात रुचि, दिलासा, फेमिना चापागाई । चापागाई थर बिवाह पछी राखेकी यी महिलाको ठगि धन्धाको बारेमा सायद धेरै नेपालीहरुलाई थाहा नहुन सक्छ ।

(ठगकि रानी विधा सरकार अर्थात हालकी फेमिना चापागाई)

नेपालको सुदुर पुर्व ईटहरी माईत भएकी बंगालीमुलकी यि महिलाले विवाह समेत पटकपटक गरि सकिन । यिनको बिवाह धन्धा भनेको सोझासिधा नेपालीहरुलाई आफ्नो रुपजालमा फसाएर सोझा सिधा नेपालीहरु लुट्नु मात्र रहेछ भन्ने कुरा आज आएर प्रमाणित भएको छ र यहि पापको घडा भरिएर यी ठग महिला अहिले प्रहरीको चिसो कोठरीमा पुग्न समेत बाध्य भएकी छिन ।

सामाजिक संजाल फेसबुक कसैको लागी बरदान साबित भएको छ भने कसैको लागी अभिसाप । फेसबुक मार्फत सोझा सिधा युवकहरुलाई आफ्नो रुपजालमा फसाएर विवाहको नाटक रच्दै रकम कुम्ल्याउन माहिर रैछन भन्ने कुरा आज प्रहरीको फन्दामा परे पछी मात्र धेरैले चाल पाए ।

केहि समय मलेसियाको बसाई पछी यी ठग महिलाले म अहिले जर्मनीमा छु । म संग रातो पासपोर्ट छ ! युरोप पठाई दिन्छु भन्दै सोझा सिधा नेपालीहरुलाई आफ्नो मोहिनी रुपजालमा फसाउन सफल भईन । त्यसरी फस्नेमा पुर्व तिर घर भएका थपलिया थरिका ब्यक्ति परे । विवाहको नाटक देखाएर यी ठग महिलाले आफ्ना पति जेठाजु देखि देउरानी समेतलाई आफ्नो वाकपटुताले लठ्याएर करोडौ करोड रकम ठग्न सफल भएकी रैछिन । ती आईमाई एक्लैले यस्तो काम गर्न पक्कै पनि सक्दैन । आफ्नो मोहनिजालमा युवाहरुलाई फसाउदै लाखौ रकम लिएर टाप कस्नमा मद्धत गर्ने माईतिकै सदस्यहरु आमा ईन्दिरा तथा सानीआमा यमुना रैछ भन्ने कुरा पनि पछी खुल्न आएको देखियो ।

 कुनै पनि व्यक्तिको घरमा अपरिचित पुरुष आएर घरकी बुहारीलाई तर्साउछन भने घरको मुलिले पक्कै पनि सहन सक्दैन । फेसबुक चिनाजानी मार्फत पाचौ पटक बिवाह गरेर आएकी यी धुर्त आईमाईले धेरै युवाहरुको भबिस्य बर्बाद बनाई दिएको रैछ भन्ने कुरा पति देखि घर मुलिले पत्तो पाउने कुरा पनि भएन ।  युरोप पठाई दिन्छु भनेर रकम लिईन तर नपठाए पछी पिडित मध्येका एकलाई रकम फिर्ता त गरिन सिद्धार्थ बैंक ईटहरीको नाउँमा काटिएको त्यो चेक सक्कली नभएर नक्कली रहेछ भन्ने कुरा समेत प्रमाणित भएको देखियो ।

हेर्नुहोस नक्कली चेक

जुन दिन बाट हालको बिवाह गरेको लोग्नेको घरमा बिहा गरेर प्रबेस गरिन त्यस पछी घरमा अपरिचित मानिसहरु आएर यो आइमाइले हामीलाई युरोप पठाई दिन्छु भनि लाखौ ठगेको छ भन्दै पैसा माग्नेको तातीं देख्दा घर मुली देखि पति सम्म छक्क पर्नु स्वभाविकै थियो । हुँदाहुँदा एक दिन प्रहरिनै आएर पक्राउ गरि लगेपछी पाँचौ पटकका पति देखि पतिका घरका सम्पूर्ण सदस्यहरु समाजमा बेईज्जति हुने भयेले चिन्तामा पर्नु स्वभाविकै थियो ।

राजनेताहरुलाई आफ्नो मोहनी सुन्दरता देखि चिप्लो कुराले प्रभाव पार्न खप्पिस यी महिला समय समयमा सामाजिक कार्यमा संलग्न भएको देखाउन समेत खप्पिस थिइन । समाज सेवा भन्दै वालवालिकालाई सहयोग गरेको तस्बिर सामाजिक संजाल फेसबुकमा राख्ने यी महिला ठुला पार्टीका नेताहरुको नजिक पुग्न समेत सफल भएकी थिइन । केहि तस्बिरले त्यस्तै देखायो ।

पार्टीका नेताहरु संग तस्बिर खिचाएर आफ्नी ठगि धन्दा चलाउन फेमिना चापागाई माहिर रैछीन । अनुहार तथा सौन्दर्यको भरपुर फाईदा उठाएर थुप्रैलाई आफ्नो बसमा पारेर युरोप पठाई दिन्छु भनि करोडौ करोड ठग्न सफल फेमिना चापागाई हाल प्रहरी हिरासतमा छिन । पापको घडा भरिन्छ भनेको यहि नै हो क्यार ।

हाम्रो गाउँ समाजमा बस्ने नागरिकहरु आफ्नो छोरी चेली बुहारीले गल्ति गर्यो भने समाजमा बेईज्जत हुन्छ भन्ने भयले साँचो कुरा बाहिर ल्याउन चाहादैनन । प्रहरी आएर पक्राउ गरि नलगेको भए विधा सरकार अर्थात फेमिना चापागाईले अन्य धेरैलाई आफ्नो मोहनीजालमा फसाएर घरको न घाटको बनाउने पक्का थियो । पिडितहरुले उजुरी गरेको भएर पक्राउ परि अहिले जेलको चिसो हावा खादैछिन तर पनि जेलबाट छुटेर आएपछि हालको पतिलाई तलाई ठिक पार्छु , मेरो शक्ति देखाई दिन्छु भनेर धम्क्याउन छाडेकी छैन ।

हामीले महिला हिंसाको बारेमा त सुनेका थियौ तर महिलाबाट पुरुषहरु लुटिने र ठगिने गरिन्छ भने यस्तो कार्यलाई पुरुष हिंसा भनेर भन्न मिल्छ कि मिल्दैन ? यस्तो प्रश्न उठ्न पनि सक्छ होला । हिजो आफ्नो सुन्दरताको कारणले माता सीतालाई राबणले हरण गरेको त सुनेका थियौ । आज आफ्नो सुन्दरताले पुरुष हरण गरेर लाखौ लाख लुटेको पनि देख्न पाईन्छ भने कम्युनिस्ट नेताहरुले भन्ने गरेको महान क्रान्तिकारी तथा अग्रगामी छलांग भनेको यहि त हैन भनेर सोच्न कर लाग्छ कि लाग्दैन ?

कुनै पनि महिलाको सुन्दरतामा मक्ख परेर सामाजिक संजालमा कुरा गरेको भरमा आनीबानी नबुझिकन बिवाह गर्नु भयो भने त्यसले बिपत्ति निम्त्याउन बेर लाउदैन । नेपालमा हत्यारा देखि ज्यानमारा समेत धनदेखि शक्तिको आडमा सजिलै संग हिरासत मुक्त हुने गरेका देखेका छौ । पिडितहरुले न्याय पाउलान नपाउलान त्यो न्यायमुर्तिको हातमा छ तर भोलि जेलबाट छुटे पछी पुन आफ्नो रुप रंग र यौवनको लोभ देखाएर यी महिलाको जालमा कोहि पनि नपरुन । जुन जुन पात्रहरुले आफ्नो जीवनभरको कमाई लुटाए भबिस्यमा पुन: त्यस्तो नहोस भनेर समाजको हितको लागी यो लेख पस्केका छौ ।

केहि तस्बिरहरु हामीले पिडितले पठाएका छन भने केहि तस्बिर विधा सरकार अर्थात फेसबुक नाम विधा चापागाईको फेसबुकबाट साभार गरेका छौ ।

(पिडित व्यक्तिको सामाजिक ईज्जत तथा प्रतिष्ठालाई ध्यानमा राखेर हामीले नाम ठेगाना प्रकाशित गरेका छैनौ )

- See more at: http://www.lightnepal.com/43473/#sthash.Lhn0r7O3.dpuf

लिबाङ ९ रोल्पा०, २५ भदौ । जिल्लाको कोर्चाबाङ–४ घापाकी २४ वर्षीया सुत्केरी दिलकुमारी बुढा बेपत्ता भएकी छिन् ।  छ दिनकी सुत्केरी बुढा दाङको शौडियार गाविस–१ स्थित आफ्नै दाजुको घरबाट यही भदौ १९ गतेदेखि बेपत्ता भएकी हुन् । उनी कहाँ र किन गइन् भन्ने बारेमा परिवालाई कुनै किसिमको जानकारी नभएको दिलकुमारीका श्रीमान् दिनेश बुढाले बताए  ।

छोरासँगै सुतेकी दिलकुमारी एकाएक वेपत्ता भएपछि पति दिनेश बुढामगर हैरान भएका छन्। दिनेशका अनुसार उनकी पत्नी दिलकुमारी भदौ १८ गतेको मध्यरातदेखि हराइरहेकीछिन्।छोरा रोएपछि पती दिनेश व्यूँझिएको बताउँछन्। ‘म ब्यूझँदा रातको पौने एक बजेको थियो । राति करिब १० बजेसँगै सुतेकी पत्नी म ब्यूझदा सँगै थिईनन् ।’, दिनेश भन्छन, ‘शौचालय गएकीछिन कि भनेर खोज्न गएँ, भेटाईन । त्यसपछि घरको वरीपरी मोबाईलको बत्ति बालेर हेरें देखिनं ।’ कतैपनि नदेखेपछि भाउजुलाई उठाएको वताउँछन । छिमेकी समेतलाई बोलाएर मध्यरातमा गाउँभरी खोज्दा पनि फेला पार्न नसकेको परिवार बताउँछ ।

प्रसूति व्यथा लागेपछि भदौ ११ गते श्रीमतीलाई लिएर दिनेश जिल्ला अस्पताल रेउघा पुग्नुभएको थियो । त्यहाँ सहजरुपमा सुत्केरी हुने संभावना नदेखिएपछि उनले दिलकुमारीलाई महेन्द्र उपक्षेत्रीय अस्पताल दाङ लागेका थिए  । त्यहाँ भदौ १३ गते शल्यक्रिया गरी बच्चा जन्माएपछि दिलकुमारी शौडियारस्थित आफ्नै दाजुको घरमागायकी थिइन्  ।

केही वर्षदेखि लिबाङमा डेरा गरी बस्दै आएका बुढा दम्पतीले तीन वर्ष अगाडी प्रेम बिबाह गरेका थिए । बेपत्ता हुनुअघि दिलकुमारीले ‘कान्छा, घर जाम भन्दा मानेनौ । मलाई नखोज । मेरो उपचार गर्नुभन्दा नगर्नु नै बेस छ । भाई (छोरा) लगेर राम्रोसँग पाल । कान्छी (नन्द) लाई राम्रोसँग पढाउनू ।’, दिलकुमारीले पतिको मोबाईलमा यसरी एसएमएस लेखेर छाडेकीछिन् । भदौ १८ गते राति १२ : ०९ बजे म्यासेज पठाइएको छ । सन्देश छाडेर उनले मोबाईल पनि कोठामै छाडेकीछिन्।

- See more at: http://www.lightnepal.com/43423/#sthash.eEb7hugO.dpuf